ژن ها ؛ منشا تفاوتهای مغزی زنان و مردان در سن بلوغ !

کشف ژن در کرم های لوله ای سوالات جدیدی را مطرح میکند ، که آیا تفاوت رفتار  بین جنس نر و ماده در مغز است یا خیر .

محققان گروهی از ژن هارا شناسایی کرده اند که موجب اختلافاتی در توسعه ی مغز کرم های نر و ماده در آغاز دوره ی بلوغ میشوند ؛ یعنی مسیرهای ژنتیکی که ممکن است در کنترلِ دوره ی بلوغ جنسی اشخاص عملکرد های یکسانی داشته باشد‌.

در مطالعه ای به سرپرستیِ دانشمندان دانشگاه columbia ، شواهد جدیدی مبنی بر اثرات مستقیم ژنتیکی براساس تفاوت های جنسیتی و نمو عصبی ارائه شده است که اساسِ تلاش برای درکِ چگونگیِ مخابره و کارکرد مغز زنان و مردان را فراهم آورده است . این تحقیق درتاریخ ۱ jan در مجله ی eLife ( مجله ی دسترسی عمومی ای که توسط موسسه ی پزشکی  the Howard Hughes و the max plank society و the wellcome trust تاسیس شده است ) منتشر شده است.

دانشمندان مدتهاست میدانند که بلوغ با تغییرات قابل توجهی در مغز ، همگام با فعالسازی نورون هایی که هورمون های نشانه دار تولید میکنند ، همراه است ؛ اما آنچه که باعث میشود تا مغز شروع به انتشار هورمون ها کند تا بلوغ انسان آغاز شود همچنان گنگ باقی مانده است.

Oliver Hobert سرپرست نویسندگی و پرفسور بخش علوم بیولوژیکی و محقق موسسه ی پزشکی Howard Hughes میگوید :

در این مقاله ، ما نشان میدهیم که مسیر ژنهای تنظیمی درون نورون های خاصی عملکرد دارند تا مغز مردان را در برابر مغز زنان ، وادار به تفاوت های عملی و آناتومیک کنند. به طور هیجان انگیزی ما متوجه شدیم که هر عضوی از این مسیر بین کرم ها و انسان ها حفظ شده است ؛ این مطلب نشان میدهد که ما احتمالا یک اصل کلی برای چگونگی آنکه تفاوت های جنسی مغز به لحاظ ژنتیکی در مغز کدگذاری شده اند را کشف کرده باشیم.

برای این بررسی ها ، محققان از کرم های لوله ای شفاف C.elegans(اولین موجودات چندسلولی) استفاده کردند که زنوم آنها را تعیین توالی کنند. آرایش زنومی کرم ها فوق العاده شبیه به این آرایش در انسان بود که ساختن آن یکی از قدرتمند ترین مدل های تخقیق در زنتیک مولکولی و زیست شناسی تکوینی به شمار می آید.

گروه تحقیقاتی کرم های C.eleganc را که دارای یک جهش در یک تک ژن بنام Lin28 بودند انتخاب کردند . با گذشت بیش از یک دهه ، دانشمندان یک پل ارتباطی بین جهش زن Lin28 و بلوغ زودرس در نوجوانان کشف کردند. این بلوغ زودرس درواقع شرایط ارثی شدیدیست که بر ۵درصد از جمعیت اثر میگذارد. برعکس ؛ بیانِ بیش از حد این زن نیز همچنین با تاخیر در بلوغ همراه است.

Hobert میگوید :

ما ژنی را میشناختیم که هم در انسان و هم در کرم و موش وجود داشت اما متوجه نشدیم که این ژن چگونه شروع بلوغ را کنترل میکند. آیا Lin28 مستقیما با مغز سروکار دارد ؟ در چه نوع بافتهایی ؟ این ژن چه ژنهای دیگری را کنترل میکند ؟

در بررسی سویه های جهش یافته ی این کرم، محققان دریافتند که کرم هایی که بلوغ زودرس دارند دارای ژن های جهش یافته ی Lin28 هستند ؛ درست شبیه انسان ها! آنها همچنین ۳ زن دیگر مرتبط با بلوغ جنسی زودرس کشف کردند که هیجان انگیز ترینِ آنها ، زن چهارم بنام Lin29 بود.

مشخص شد که Lin29 فقط در مغز مردان حضور دارد و در نورون های مرکزی بیان میشود که ایجادکننده ی یک تفاوت واضح در ساختار عصبی مرد و زن به شمار می آید. از آن هیجان انگیز تر ،مشخص شد که  کرم های C.elegans نر که ژن Lin29 را از دست داده بودند ، بااینکه ظاهری نر مانند دارند اما دارای حرکات و رفتارهایی شبیه به ماده ها هستند!

Hobert میگوید :

اگر به موجودات نگاه کنیم ، مثل انسانها ، تفاوت های فیزیکی و رفتاری واضحی را بین نرها و ماده ها میبینیم ؛ برای مثال ، چگونگی حرکت آنها . کرمهای نری که فاقد ژن Lin29 هستند در اصل دارای خصوصیات ماده ها هستند.

 

Laura Pereria ، اولین نویسنده مقاله و فوق دکترای همکار در بخش بیولوژیکی Columbia اظهار داشت که :

این بررسی ، مواردی را بوجود می آورد که دارای ژنی خاص است و تفاوت های جنسی را در نموهای عصبی کنترل میکند که حائز اهمیت است . این مطلب سوال جدیدی را مطرح میکند ؛

آیا تفاوت های رفتاری مردان و زنان در مغزم مخابره میشود ؟

 

 

ژن ها ؛ منشا تفاوتهای مغزی زنان و مردان در سن بلوغ !
۵ (۱۰۰%) ۱ vote