thymus

تیموس؛ عملکرد و بیماری ها

اگرچه تیموس یک عضو کمتر شناخته شده در بدن است اما کارهای بعضاً مهم انجام میدهد.

این اندام بخشی از سیستم لنفاوی [ Lymphatic System ]  درکنار لوزه ها  «Tonsils»، لوزه‌های حلقی «Adenoids» و طحال  «Spleen» است همینطور بخشی از دستگاه غدد درون ریز نیز میباشد.

تیموس سلول های پیش ساز را تولید می کند که به سلول های T  تبدیل میشوند، بدن از سلول های T برای از بین بردن سلول های آلوده یا سرطانی استفاده می‌کند همچنین سلول های T ایجاد شده توسط تیموس به سایر اعضای دستگاه ایمنی کمک میکنند تا به خوبی رشد کنند.
این سلول ها بسیار حیاتی هستند و اغلب به کسانی که نیاز دارند اهدا میشود. تیموس اهدا کننده اصلی سلول به سیستم لنفاوی است، همانند مغز استخوان که دهنده سلول برای سیستم قلبی عروقی است با توجه به مقاله منتشر شده توسط کتابخانه ملی پزشکی ایالات متحده «NML» تیموس یک عضو فراموش شده اما بسیار مهم است.

اندازه و شکل تیموس

با توجه به اطلاعات موسسه ملی اختلالات عصبی و سکته مغزی آمریکا تیموس درست در زیر استخوان سینه واقع شده است و نسبتا در نوزادان بزرگ است و تا زمان بلوغ رشد می‌کند. در دوران بزرگسالی به آرامی شروع به کوچک شدن میکند و جای آن با چربی پر میشود، تیموس می تواند تنها ۵ گرم در بزرگسالان مسن وزن داشته باشد.

با توجه به دایره المعارف بریتانیکا ” باکوچک  شدن این عضو به نظر می رسد که از اهمیت آن کاسته می‌شود،ازبین رفتن این ارگان در بزرگسالان اثر کمی میگذارد اما زمانی که تیموس در نوزادان از بین می‌رود خون و بافت لنفاوی از سلول های T خالی شده و ناتوانی و ضعف سیستم ایمنی بدن را در پی دارد که این امر باعث ایجاد بیماری های تدریجی و کشنده می شود. “

نام گذاری تیموس به دلیل نیم رخ بسیار شبیه این اندام به برگ گیاه آویشن  «Thyme» است.

تیموس از دو لوب جداگانه تشکیل شده که توسط یک نوار مرکزی «Central Medulla» و پوسته پیرامونی «Peripheral Cortex» تقسیم۰ شده است،لنفوسیت ها و سلول های شبکه ای تیموس را تشکیل می‌دهند.

سلول های شبکه‌ای رشته‌هایی در هم تنیده میسازند که با لنفوسیت ها پر شده اند.

بیماری ها

طبق اطلاعات کتابخانه ملی پزشکی ایالات متحده  «NML» شایع ترین بیماری های تیموس عبارتند از ضعف خطرناک ماهیچه ای  «Myasthenia Gravis به اختصار MG»، آپلاز سلول های قرمز خالص «PRCA» و هیپوگاماگلوبولینمی «hypogammaglobulinemia».

Myasthenia Gravis زمانی رخ می‌دهد که تیموس به طور غیرمعمولی بزرگ میشود و پادتن هایی «Antibody» تولید میکند که بخش های گیرنده عضلات را مسدود و از بین می برند. این امر باعث میشود که عضلات ضعیف شده و زود خسته شوند.

داروهایی که ممکن است برای درمان تجویز شوند که به ارتباط بین اعصاب و عضلات کمک کند، مانند پیریدوستیگمین (Mestinon)، کورتیکواستروئیدها مثل پردنیزون  «Prednisone» یا داروهای سرکوب کننده ایمنی مانند آزاتیوپرین «Imuran»، مایکوفنولات موفتیل «Cellcept»، سیکلو سپورین «Sandimmune، Neoral» ، متوترکسات «Trexall» یا تاکرولیموس «prograf» است که برای مهار سیستم ایمنی بدن استفاده می‌شوند همینطور ممکن است داروهای دیگری نیز برای تغییر سیستم ایمنی استفاده شود.

بیماری آپلازی سلول های قرمز خالص «PCRA»  به طور عادی توسط سلول های ایمنی خود بیمار ایجاد میشود که به سلول های اصلی تشکیل دهنده خون حمله میکنند این مشکل زمانی تیموس دارای یک تومور باشد رخ می‌دهد.تزریق خون برای افزایش سطح سلول های قرمز ، درمان با کورتیکواستروئیدها و سرکوب کننده های ایمنی همه می تواند درمانی برای این شرایط باشد.

هیپوگاماگلوبولینمی «Hypogammaglobulinemia» نیز اختلالی است که در آن بدن پادتن «Antibody» به اندازه کافی تولید نمی کند. نوزادان مبتلا به این بیماری بدون مداخله پزشکی نمی توانند رشد کنند.

سرطان تیموس یکی دیگر از بیماری های تیموس است که علائم آن شامل تنگی نفس، سرفه ( گاهی با خارج شدن خلط خونی)، درد قفسه سینه، اختلال در بلع ، از دست دادن اشتها،کاهش وزن، سردرد، تورم سر و صورت یا گردن، مایل شدن پوست به رنگ آبی و سرگیجه است.

سرطان تیموس با جراحی، پرتودرمانی یا شیمی درمانی درمان می شود،این سرطان در ٣۵ درصد از موارد ابتلا کشنده است.